بررسی سال اول آمریکای ترامپ: حکومت جهانی در سال ۲۰۱۷

بررسی سال اول آمریکای ترامپ: حکومت جهانی در سال 2017

اندیشکده شورای روابط خارجی به قلم استوارت م.‌پاتریک در مقالهای به بررسی سیاست‌های دولت ترامپ در سال۲۰۱۷ پرداخت. در این نوشته با طرح ادعایی عجیب، سال ۲۰۱۷ برای دولت ترامپ سال همکاری بین‌المللی خواند. این نوشته اشاره کرده است که در طی مبارزات انتخاباتی رئیس جمهور وعده بازنویسی مجدد و یا لغو توافقنامه‌های بین المللی "بد" و "ناعادلانه" را داده بود و از این طریق ارزش نهادهای بین‌المللی را مورد سوال قرار داد. اما از ژانویه۲۰۱۷ سیاست‌های سال اولی ترامپ  نشان داد که ایالات متحده نقش و مسولیت رهبری جهانی خود را رد می‌کند. با این حال و بر خلاف انتظارات، همکاری‌های چند جانبه در مورد مسائلی مانند تغییرات اقلیمی و مهاجرت ادامه دارد، و از سویی کشورهای دیگر به سمت رهبری جهانی گام برداشتند.

از منظر و دیدگاه نویسنده CFR علیرغم همه این نگرانی‌ها، جهان در کنار شکست‌های مختلف، دستاوردهای مهمی را برای چندجانبه سازی ثبت کرده است.

بزرگترین ضربه دونالد ترامپ به همکاری بین‌المللی در ماه ژوئن اعلام شد که او قصد خود را مبنی بر خروج ایالات متحده از موافقتنامه آب و هوای پاریس را اعلام کرد. واکنش‌های اولیه نشان می‌دهد که کشورهای دیگر ممکن است به نوعی به این موضوع پاسخ  و بر تعهدات خود واکنش نشان دهند و پیشرفت کلی مدیریت حکومتداری را متوقف کنند.

از طرفی امانوئل مکرن رئیس جمهور فرانسه، که مبارزه با تغییرات آب و هوایی را به عنوان یک سیاست امضا کرده است، در ماه دسامبر کنفرانس جهانی آب و هوایی را برگزار و بودجه بیشتری را برای تعهدات پاریس به دست آورد. این در حالی است که دولت ترامپ قصد خود را برای رها کردن این توافقنامه اعلام کرده است. موفقیت در بن و پاریس، همراه با پشتیبانی تقریباً یک جانبه بین‌المللی نشان می‌دهد که همکاری چند جانبه در زمینه تغییرات آب و هوایی بدون رهبری ایالات متحده ادامه خواهد یافت، حتی اگر این سیاست به چالش کشیده شود.

تجارت جهانی

موضع‌های انتخاباتی ترامپ نشان می‌دهد که وی تجارت جهانی در سال ۲۰۱۷ را مورد هجمه واقع خواهد کرد. کارشناسان درمورد جنگ‌های تجاری هشدار دادند و پیش‌بینی می‌کنند که اقدامات ضعیف و تدریجی می‌تواند رشد اقتصادی را متوقف کند. در واقع، طبق گفته صندوق بین‌المللی پول (IMF)، تجارت جهانی کالاها و خدمات افزایش یافته است و در سال ۲۰۱۷ به میزان ۴.۲  درصد رشد کرده است که تقریباً با دو برابر رشد در سال ۲۰۱۶ ثبت شده است.

با وجود تصمیمات ترامپ، ایالات متحده از شراره آتش حوزه پاسیفیک ( (TPPو تهدیدات خروج از توافقنامه تجارت آزاد آمریکای شمالی (NAFTA)، نمرده است. اعضای TPP در ماه نوامبر، با ایده تجارت مرزی صلح آمیز در اجلاس اقتصادی آسیا ـ اقیانوس آرام (APEC)، بدون پیشرفت قابل توجهی نسبت به آنچه در حال حاضر به عنوان همکاری جامع و پیشرفته ( Trans-Pacific CPTPP) شناخته می‌شود، به کار خود ادامه می‌دهد.

حمایت دولت ایالات متحده از NAFTA در سال ۲۰۱۷ تحت فشار دولت ترامپ برای خروج از توافقنامه بود. در حالی که ایالات متحده رهبری تجارت جهانی رد کرده است، اتحادیه اروپا (EU) پیشرفت‌هایی را در زمینه موافقت نامه‌های مهم با خود به همراه داشته است، به ویژه در مورد ژاپن، که شامل کشورهای بیش از ۳۰ درصد از تولید ناخالص داخلی جهان می‌شود. توافقنامه اتحادیه اروپا و ژاپن توانایی ایالات متحده را برای تنظیم استانداردهای محصول جهانی و سایر مقررات و کاهش صادرات ایالات متحده را کاهش می‌دهد. رئيس جمهور ترامپ در حال انجام استراتژی اول آمریكا در واقع می‌تواند به ایالات متحده آسیب برساند.

مهاجرت

ترامپ به طور مداوم و عمومي نظرات منفی راجع به مهاجران غیرقانونی، ابراز داشته است. او خواستار دیوار بین ایالات متحده و مکزیک است و چند دستورالعمل اجرایی را امضا کرده است که تلاش می‌کند تا پذیرش پناهندگان را متوقف کند و همچنین مهاجران را از کشورهای مختلف دارای اکثریت مسلمان را ممنوع کند. با این وجود، تلاش‌های بین المللی برای همکاری در زمینه مسائل مربوط به مهاجرت، به رغم ناکامی‌های خاصی ادامه دارد.

در ماه دسامبر، مکزیک مذاکرات چندجانبه‌ای را در راستای قرارداد جهانی مهاجرت برگزار کرد، علی رغم خروج ایالات متحده از روند مذاکرات در ماه نوامبر، نشست اتحادیه آفریقا و اتحادیه اروپا هر دو گروه را محکوم کردند.

گسترش تسلیحات هسته‌ای

به رغم تصمیم ترامپ معاهده ایران، تحت عنوان برنامه جامع همکاری جامع JCPOA)) باقی مانده است. اروپا به شدت تصمیم ترامپ را محکوم کرد و همراه با چین و روسیه متعهد شد که تا زمانی که ایران به برجام متعهد مانده از ان حمایت کند. حتی اگر ایالات متحده از آن حمایت نکند. اگر چنین اختلافی بین ایالات متحده و سایر اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد (و همچنین آلمان) رخ دهد، رژیم تحریم علیه ایران به رهبری ایالات متحده نیز می تواند به خوبی از بین برود زیرا شرکت‌های اروپایی، چینی و روسیه عمیقاً روابط تجاری خود را با ایران تقویت می‌کنند. موفقیت مداوم JCPOA نیز برای چشم انداز حل و فصل مسالمت آمیز تنش‌ها با کره شمالی حیاتی است. در واقع برخی معتقدند که JCPOA می‌تواند یک طرح برای توافق مشابه با کره شمالی باشد. در مقابل در صورتی که دولت ترامپ از توافق ایران خارج شود، ایالات متحده هر اعتبار مذاکره‌ای را با کره شمالی از دست خواهد داد.

ترامپ در مورد برخی انتقادات خود از اتحادیه‌ها و سازمان‌های بین‌المللی نیز بد عمل کرده است، وی همچنین سخنان خود را در سازمان ملل متحد ضعیف بیان کرد. رییس جمهور به این نکته اشاره کرد که "سازمان ملل توانایی بالقوه زیادی دارد" که این سخن آیا با توجه به محکومیت مجمع عمومی سازمان ملل متحد در مورد پذیرش اورشلیم به عنوان پایتخت اسرائیل توسط امریکا، همچنان صادق است.

با این اوصاف پیش‌بینی آینده آمریكا در سال  ۲۰۱۸ و چگونگی برنامه‌های آمریكا در دوران دونالد ترامپ برای تأثیرگذاری بر جهانی شدن، غیر قابل پیش بینی و دشوار است. ممکن است ترامپ همچنان برخی از وعده‌های مبارزات انتخاباتی ادامه ‌دهد. علاوه بر این، انتخابات میان دوره‌ای در ماه نوامبر می‌تواند قدرت وی را برای تصویب قوانین ناسیونالیستی به شدت فلج کند.

با این حال، او با حفظ اختیار قابل توجهی، اگر بخواهد می‌تواند همچنان به منظور تضعیف NAFTA، JCPOA و سایر موافقتنامه‌های بین‌المللی از طریق اقدامات اجرایی اقدام کند. صرف نظر از انتخاب رییس جمهور، اقدامات او نمی‌تواند یک واقعیت معاصر یعنی چالش‌های فرا ملی راه حل‌های جهانی را نادیده بگیرد.

درس ۲۰۱۷ این است که کشورهای دیگر تمایل دارند قدم‌هایی را برای پر کردن بعضی از نقش‌های رهبری ایالات متحده بردارند. از این رو ترامپ در بازپرداخت همکاری‌های بین‌المللی نقش مهمی را در شکل‌گیری استانداردهای بین‌المللی و سیاست‌های چندجانبه می‌تواند ایفا کند اما دولت‌های دیگر تمایل دارند که این رکود را در اختیار رژیم‌های اقتدارگرا (مانند چین) یا رهبری دموکراتیک (مانند فرانسه) قرار دهند و قوانین و مقررات بین‌المللی را به تناسب اولویت‌های خود، نه لزوماً آمریكا تشكیل دهند. 

افزودن دیدگاه جدید

پروفایل نویسنده